Do 35°C i gwałtowne burze — Holandia w środku fali upałów

Holandię od kilku dni męczy upał, a do tego dochodzą gwałtowne burze. Instytut meteorologiczny KNMI utrzymuje ostrzeżenia, a Narodowy Instytut Zdrowia (RIVM) uruchomił Krajowy Plan na Upał (Nationaal Hitteplan). Oto co warto wiedzieć — i jak się zabezpieczyć.

Kod żółty za upał — gdzie i jak gorąco

W prawie całym kraju (poza północą i Wyspami Fryzyjskimi) obowiązuje kod żółty za uporczywy, duszny upał. W niedzielę i poniedziałek temperatura sięga 27–32°C, a we wtorek na wielu obszarach 30–35°C — najcieplej na południu. Przez wysoką wilgotność tzw. „siła upału" (hittekracht) osiąga w godzinach popołudniowych poziom 7–9, czyli stan, w którym łatwo o odwodnienie i przegrzanie. W dużych miastach środkowej i południowej Holandii także noce są tropikalne — temperatura nie spada poniżej 20°C.

Kod żółty oznacza: „bądź czujny, możliwa groźna pogoda". Kod pomarańczowy to już „duże prawdopodobieństwo groźnej lub ekstremalnej pogody" i ryzyko szkód.

Burze: grad, wichury i ulewy

Upałowi towarzyszą gwałtowne burze. W minionych dniach KNMI wydał miejscami kod pomarańczowy za ciężkie burze m.in. dla prowincji Zuid-Holland, Brabancja, Zeeland i Limburgia. Skutki było widać szczególnie w Zelandii i Limburgii — powalone drzewa, uszkodzone dachy, uderzenia pioruna. Tylko w ciągu jednej doby odnotowano ponad 188 tysięcy wyładowań — wyjątkowo dużo.

Burzowo bywa nadal, zwłaszcza nocami na południu i w Limburgii. Podczas burz możliwy jest grad o średnicy 1–2 cm, porywy wiatru do 60–70 km/h oraz lokalnie ponad 20 mm deszczu w krótkim czasie. Co ciekawe, 19 czerwca w miejscowości Ell w Limburgii zmierzono 35,1°C — najwyższą temperaturę dla tej daty w historii pomiarów w Holandii.

Jak się chronić — zalecenia RIVM

W ramach Krajowego Planu na Upał RIVM radzi: pij dużo wody, unikaj słońca, a ciężki wysiłek fizyczny ogranicz między 12:00 a 18:00. Zwróć uwagę na osoby starsze, małe dzieci, osoby przewlekle chore oraz zwierzęta — to one są najbardziej narażone. Przed burzą zabezpiecz luźne przedmioty na zewnątrz, a podczas niej zejdź ze schodu/dachu i nie chowaj się pod drzewami.

Aktualne ostrzeżenia sprawdzisz na knmi.nl i w aplikacji KNMI (z powiadomieniami), a nadciągające burze — na Buienradar. Ostrzeżenia kodu pomarańczowego i czerwonego pojawiają się też na teletekście NOS (strona 713).

Cieplej niż kiedyś

Jak zauważa KNMI, takie temperatury nie są dziś w Holandii rzadkością, ale prawdopodobieństwo ich wystąpienia jest obecnie około trzy razy większe niż sto lat temu, a obecny upał jest o ponad 2,5°C cieplejszy niż na początku pomiarów w 1901 roku. To również symboliczny moment — mija właśnie 50 lat od pamiętnego, gorącego i suchego lata 1976 roku.